Συνέντευξη: Rick Wakeman (Yes, solo)

-

Στηρίξτε μας με ένα like

5,989ΥποστηρικτέςΚάντε Like
69ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
852ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
2,000ΣυνδρομητέςΓίνετε συνδρομητής

HIT CHANNEL ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ: Σεπτέμβρης 2020. Είχαμε την τεράστια τιμή να μιλήσουμε με έναν θρυλικό μουσικό: τον Rick Wakeman. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι είναι ένας από τους καλύτερους πληκτράδες όλων των εποχών. Ως μέλος των Yes την δεκαετία του ‘70, ηχογράφησε μνημειώδη progressive rock albums όπως τα “Fragile”, “Close to the Edge” και “Going for the One”. Έχει επίσης ηχογραφήσει με τους Strawbs, David Bowie, Elton John, Cat Stevens, Black Sabbath και Ozzy Osbourne. Από το 1973, έχει μια πολύ επιτυχημένη solo καριέρα. Το τελευταίο solo album του,“The Red Planet”, είναι μια επιστροφή στο progressive rock παρελθόν του. Διαβάστε παρακάτω τα πολύ ενδιαφέροντα πράγματα που μας είπε:

 

Είστε ικανοποιημένος με την ανταπόκριση που λάβατε μέχρι τώρα από τους οπαδούς και τον Τύπο για το album “The Red Planet”;

Θα είμαι πολύ ειλικρινής μαζί σου: Είναι καλύτερη από ό, τι ποτέ θα περίμενα. Η ανταπόκριση ήταν απίστευτη. Ειλικρινά είμαι πολύ ευχαριστημένος επειδή δουλέψαμε πολύ σκληρά στο album. Γενικά πιστεύω ότι είναι το καλύτερο πράγμα που έχω κάνει εδώ και πολύ καιρό. Ένα από τα πιο δύσκολα πράγματα για οποιονδήποτε μουσικό ή συνθέτη είναι ότι δεν μπορείς να ακούσεις τη μουσική σου για πρώτη φορά. Επειδή δουλεύεις πάνω σ’ αυτήν για μήνες και μήνες, οπότε όταν ολοκληρωθεί την βλέπεις να εξελίσσεται. Υποθέτω ότι είναι λίγο σαν να έχεις ένα ανίψι ή ένα εγγόνι: Τα βλέπεις όταν ήταν μωρά, αν δεν τα δεις για λίγα χρόνια και μετά τα δεις ξαφνικά, έχουν μεγαλώσει πάρα πολύ. Έχουν αλλάξει τόσο πολύ. Νομίζω ότι είναι μια σωστή παρομοίωση. Δεν τα έχεις δει να μεγαλώνουν, δεν τα έχεις δει ν’ αλλάζουν. Λοιπόν, κάπως έτσι είναι και με τη μουσική. Κάθε μέρα δούλευα στο “The Red Planet” και κάθε μέρα μεγάλωνε λίγο περισσότερο, έτσι δεν βλέπεις ποτέ το ολοκληρωμένο πράγμα για πρώτη φορά. Ήμουν απόλυτα ενθουσιασμένος με την υπέροχη ανταπόκριση που είχε. Με όλη αυτή την πανδημία και τα φρικτά πράγματα που συμβαίνουν, ακόμα και τώρα μου έφτιαξε τη χρονιά μου.

 

Πόσο αυθόρμητη ήταν η απόφασή σας να δημιουργήσετε ένα progressive rock album με το English Rock Ensemble μετά από 17 χρόνια;

(Γέλια) Πάει πολύς καιρός, έχεις δίκιο. Αυτό οφείλεται κατά πολύ στους οπαδούς της μουσικής, γιατί συνέχεια όταν περιόδευα τόσο με τον Jon Anderson και τον Trevor Rabin (ARW) και επίσης όταν έκανα την περιοδεία μου με το πιάνο, παντού όπου ήμουν στην Αμερική και την Ευρώπη, μετά από κάθε συναυλία ή πριν από μια συναυλία, ο κόσμος μου έλεγε: «Πότε θα κάνεις άλλο ένα progressive rock album και ειδικά ένα instrumental όπως έκανες με το “The Six Wives”»; (1973) Και πάντα έδινα την ίδια απάντηση: «Θα ήθελα να το κάνω, αλλά χρειάζομαι ένα καλό concept που να με εμπνέει, γιατί δεν μπορώ απλώς να γράψω ένα κομμάτι μουσικής και μετά να του βάλω ένα τίτλο». Πρέπει να έχω οράματα για το τι είναι αυτό, οπότε χρειάζομαι ένα σπουδαίο concept και είπα: «Δεν έχω βρει ένα καλό concept που να με εμπνέει πραγματικά. Όταν το βρω, θα κάνω το album». Τότε, πριν από ένα-δυο χρόνια, ένας πολύ καλός φίλος μου, ο Garik Israelian, ο οποίος είναι επιστήμονας, αστροφυσικός, είναι ο άνθρωπος που ανακάλυψε και απέδειξε τις μαύρες τρύπες και τον γνώρισα όπως επίσης και τον καθηγητή Stephen Hawking από τον σπουδαίο φίλο μου, Brian May (Queen -κιθάρα), ο οποίος είναι επίσης αστροφυσικός. Διευθύνουν ένα festival που ονομάζεται Starmus και το Starmus είναι καταπληκτικό. Στο τέλος όλων των διαλέξεων και των πιο αδύναμων πραγμάτων, κάνουν πάντα μια συναυλία και έχω παίξει με το συγκρότημά μου, έχω παίξει με τον Brian May… Στην πραγματικότητα, πέρυσι (σ.σ: το 2019) που ήταν η 50ή επέτειος από τότε που πάτησε ο άνθρωπος στη Σελήνη, την κάναμε στη Ζυρίχη, είχαμε μια τεράστια ορχήστρα και χορωδία και την έκανα με τους Hans Zimmer, Steve Vai και Brian May και ήταν καταπληκτικά. Και στο τέλος, είχαμε κάθε επιζώντα αστροναύτη που πάτησε στη Σελήνη να βαδίζει στη σκηνή. Ήταν απλώς απίστευτο.

Πριν από αυτό, όταν το οργανώναμε, ο Garik μου είπε: «Ξέρεις, το 2021 είναι άλλη μια μεγάλη χρονιά;» και είπα: «Για ποιο λόγο;» Είπε: «Θα είναι η 50ή επέτειος από τότε που ένα σκάφος έφτασε στον Άρη». Είπα: «Ω, αλήθεια;» Είπε: «Ω, ναι. Τα τελευταία χρόνια, καθώς η τεχνολογία έχει αναπτυχθεί, έχουμε εκεί πάνω από 50 αποστολές και οι φωτογραφίες και τα δεδομένα που έρχονται είναι απίστευτα». Είπε: «Μερικές από τις φωτογραφίες, αν κοιτάξεις, είναι τόσο πεντακάθαρες που θα μπορούσες πραγματικά να βρίσκεσαι εκεί. Θα σου στείλω κάτι». Μου έστειλε μερικές, υπάρχουν πολλές στο Διαδίκτυο και έχω και κάποιες από τους φίλους μου στη NASA. Το βρήκα απολύτως φανταστικό και στη συνέχεια ανακάλυψα ότι πριν από ένα-δυο δισεκατομμύρια χρόνια, δεν ήταν κόκκινος πλανήτης, ήταν μπλε πλανήτης Είχε ωκεανούς και ποτάμια όπως και η Γη και το βρήκα απολύτως συγκλονιστικό και συναρπαστικό. Νομίζω ότι αυτό που μ’ ενδιέφερε πραγματικά ήταν όταν διάβασα ότι υπάρχουν βροχές στον Άρη, αλλά όχι βροχή έτσι όπως γνωρίζουμε τη βροχή, βρέχει το αντίστοιχο του ξηρού πάγου. Σκέφτηκα: «Ξηρός πάγος; Πόσο rock ‘n’ roll είναι αυτό για τη δεκαετία του ‘70». Με απορρόφησε τόσο πολύ το αντικείμενο που διάβασα τόσα πολλά και βρήκα τις διάφορες περιοχές από τις οποίες εμπνεύστηκα για να γράψω την μουσική. Και αυτό ήταν. Όλα αυτά απασχόλησαν το μυαλό μου για πολύ καιρό ενώ έγραφα τη μουσική.

 

Γιατί επιλέξατε το “Ascraeus Mons” ως το πρώτο ψηφιακό single από το album “The Red Planet”;

Θα είμαι πολύ ειλικρινής, αυτό ήταν ιδέα του διανομέα, της δισκογραφικής. Είπαν ότι θα ήθελαν να το κάνουν και είπα: «Απολύτως εντάξει! Αν θέλετε να το κάνετε, τότε είναι απολύτως εντάξει». Αρχικά δεν ήξερα καν ότι θα κυκλοφορούσαν κάτι ως single, αλλά είναι απολύτως εντάξει. Θέλω να πω, είναι υποστηρικτικοί στα πάντα και αν πιστεύουν ότι είναι καλή ιδέα, τότε από την μεριά μου είναι μια χαρά.

 

Μου αρέσει το ήρεμο σημείο στο “Arsia Mons”, ειδικότερα η κιθάρα. Θα θέλατε να μας πείτε λίγα λόγια γι’ αυτό το τραγούδι;

Ένα από τα σπουδαία πράγματα του ταξιδιού είναι το βουνό (σ.σ: “Mons” στα Λατινικά), σε μετάφραση, και είναι όλα ηφαίστεια. Στον Άρη είναι γεμάτο ηφαίστεια. Πολλά από τα βουνά είναι τέσσερις ή πέντε φορές μεγαλύτερα απ’ ο,τιδήποτε στη Γη, αλλά υπάρχουν σε όλες τις περιοχές. Επίσης υπάρχουν υπέροχα, ήρεμα μέρη. Όταν κοίταξα όλες τις φωτογραφίες κάνοντας κατά κάποιο τρόπο ένα ταξίδι σε ορισμένες περιοχές στον Άρη, ανακάλυψα ότι υπήρχαν διαφορετικά είδη διαθέσεων. Κοίταζα διαφορετικές περιοχές και αυτό μου προκαλούσε διαφορετικές διαθέσεις. Στο “Arsia Mons” απλώς ήθελα μια χαλαρωτική διάθεση, ήθελα μια δυναμική διάθεση, ήθελα διαθέσεις που σε κάνουν να θες να ταξιδέψεις. Είναι πολύ ενδιαφέρον το πώς όλες οι διαφορετικές φωτογραφίες των περιοχών που κοίταξα, με έκαναν να γράψω μικρά, διαφορετικά μέρη που στην συνέχεια τα ένωσα για να φτιάξω ένα κομμάτι.

 

Ποιο είναι το μυστικό πίσω από την εξαιρετική χημεία που έχετε στο “The Red Planet” με τα μέλη του English Rock Ensemble;

Επιστρέφοντας στο 1971, δούλευα με τον David Bowie στο “Hunky Dory”. Μιλούσαμε για μουσικούς και περιέργως μου έδειξε στην κιθάρα το “Life on Mars?” και στη συνέχεια είπε: «Παίξτο μου σαν ένα κομμάτι στο πιάνο». Του είπα: «Πώς θες να το παίξω;» και είπε: «Ξέρεις πώς θέλω να το παίξεις». Είπα: «Δεν ξέρω, γι’ αυτό σε ρωτάω». Είπε: «Ξέρεις πώς θέλω να το παίξεις. Λοιπόν, παίξτο». «Εντάξει», οπότε το έπαιξα και είπε: «Έτσι ακριβώς θέλω να παίξεις». Είπε: «Άκου, όταν κάνεις τους δίσκους σου, αν είναι δυνατόν, να επιλέγεις πάντα μουσικούς που είσαι σίγουρος ότι καταλαβαίνουν τι προσπαθείς να πετύχεις. Εάν το κάνεις αυτό, θα το πετύχεις. Μπορεί να έχεις τους καλύτερους μουσικούς στον κόσμο, αν δεν καταλαβαίνουν τι προσπαθείς να κάνεις μουσικά, δεν θα έχεις το αποτέλεσμα που θέλεις». Έτσι, διάλεξα τον Lee Pomeroy (μπάσο) γιατί ήξερα ότι θα καταλάβαινε αμέσως τι προσπαθούσα να κάνω. Το ίδιο με τον Dave Colquhoun (κιθάρα). Ο Ash Soan είναι ένας drummer που χρησιμοποίησα μια φορά προηγουμένως όταν έπαιξα στην Κούβα και ήξερα από την τεχνική του και το στυλ του το πώς σκέφτεται, ότι θα καταλάβαινε απολύτως τι προσπαθούσα να κάνω. Γι’ αυτό, διάλεξα αυτούς τους τρεις και δεν υπάρχει αμφιβολία ότι είχα δίκιο, γιατί όχι μόνο έκαναν αυτό που προσπαθούσα να πετύχω, αλλά μου έδωσαν και πολλά περισσότερα.

 

Γνωρίζω ότι έχετε κλείσει solo συναυλίες για τα Χριστούγεννα, έχετε όμως σχέδια για να περιοδεύσετε για το “The Red Planet” album;

Ναι, έχω. Θα είμαι πολύ ειλικρινής μαζί σου: Δεν είμαι σίγουρος αν θα γίνουν όλες οι χριστουγεννιάτικες συναυλίες ή όχι, γιατί μόλις μπήκαμε σε ένα άλλο μικρό lockdown εδώ στο Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά νομίζω ότι είναι πιθανό να συνεχιστεί και ότι τα θέατρα θ’ ακυρώσουν ο,τιδήποτε έχουν. Δεν είμαι σίγουρος γι’ αυτό. Προς το παρόν, ισχύουν, αλλά -θα είμαι ειλικρινής- έχω τις αμφιβολίες μου. Αλλά εξαρτάται από τα θέατρα ν’ αποφασίσουν τι θέλουν να κάνουν. Τον επόμενο χρόνο, ναι, θα κάνουμε κάποιες συναυλίες για το “Red Planet”. Αυτό είναι απολύτως σίγουρο. Πιστεύω ότι θα πρέπει να γίνουν σίγουρα από τον Απρίλιο και μετά, γιατί δεν υπάρχει πιθανότητα να κάνουμε συναυλίες νωρίτερα, με τα προβλήματα της πανδημίας σε όλο τον κόσμο. Απολύτως, όλοι θέλουν να κάνουν το “The Red Planet” live και θα το κάνουμε ολόκληρο στην Αρμενία τον Σεπτέμβριο στο Starmus Festival.

 

Πόσο δύσκολο ήταν για εσάς να διασκευάσετε το “Stairway to Heaven” στο album “Piano Portraits” (2017);

Χα, ήταν αρκετά δύσκολο, κατά κάποιον περίεργο τρόπο, γιατί το πρωτότυπο είναι τόσο φανταστικό. Είναι απλώς ένα καταπληκτικό τραγούδι από κάθε άποψη. Αναρωτιόμουν αν θα δούλευε χωρίς φωνητικά. Το σκέφτηκα πολύ αυτό και μετά το συζήτησα με τον συμπαραγωγό και μηχανικό ήχου μου, Erik Jordan, αλλά είπε και έχει απόλυτο δίκιο: «Το τραγούδι είναι τόσο γνωστό, όλοι γνωρίζουν τους περισσότερους στίχους. Έτσι, θα ακούν τους στίχους στο μυαλό τους ενώ εσύ το παίζεις. Λοιπόν, είναι απολύτως σωστό να το κάνεις ως instrumental γιατί η μελωδία είναι δυνατή και ο κόσμος ξέρει τους στίχους ούτως ή άλλως». Έτσι, ένιωσα άνετα μ’ αυτό και ήμουν πολύ ικανοποιημένος με το πώς ολοκληρώθηκε.

 

Περάσατε καλά παίζοντας live με τον Brian May (Queen) στο Starmus Festival το 2014; Μου άρεσε πολύ το παίξιμό του στο “Starship Trooper”.

Ναι, ο Brian είναι πολύ στενός φίλος μου. Ήταν υπέροχος, όπως πάντα. Έχω μεγάλο θαυμασμό για τον Brian May. Του είπα να έρθει και να παίξει με το συγκρότημά μου και το λάτρεψε. Για να είμαι ειλικρινής, ξέρω με βεβαιότητα ότι του άρεσε απίστευτα που έπαιξε με το συγκρότημα μου. Είναι σπουδαίοι μουσικοί. Η σύζυγός του, Anita, μου είπε μετά: «Μακάρι να κάνει περισσότερα» (γέλια).

 

Είστε περήφανος που το “The Six Wives of Henry VIII” (1973) θεωρείται κλασικό album;

Θέλω να πω, είναι πολύ ενδιαφέρον γιατί όταν πρωτοβγήκε το “The Six Wives of Henry VIII”, δεν είχε σπουδαία ανταπόκριση, επειδή οι δισκογραφικές εταιρείες και τα μέσα ενημέρωσης δεν καταλάβαιναν ένα instrumental album: Γιατί κάνεις ένα instrumental album; Γιατί είναι τόσο μεγάλο; Πού είναι τα φωνητικά; Γιατί δεν υπάρχουν τραγούδια; Αλλά ήταν ένα από αυτά που συμβαίνουν. Και πάλι, οι οπαδοί πίστευαν ότι ήταν απίστευτα καλό και ήταν οι οπαδοί που κατά κάποιον τρόπο είπαν: «Όχι, αυτό μας αρέσει. Είναι λίγο διαφορετικό». Πάντα προσπαθούσα να κάνω λίγο διαφορετικά πράγματα και δεν προσπαθούσα να ακολουθώ το πλήθος. Και πάλι, ο David Bowie πάντα έλεγε: «Άκου αυτό που είναι στο μυαλό και την καρδιά σου. Όχι στο μυαλό και την καρδιά κάποιου άλλου».

 

Είναι η συναυλία για το “Journey to the Centre of the Earth” στο Royal Festival Hall το 1974 το μεγαλύτερο ρίσκο που έχετε πάρει ποτέ στην καριέρα σας; Το ηχογραφήσατε live μ’ ένα συγκρότημα από pub!

Το συγκρότημα, ήταν λίγο καλύτεροι απ’ αυτό. Ήταν βασικά το συγκρότημα που έγινε πιο φοβερό απ’ αυτό που έπαιζε πριν. Ήταν καλοί μουσικοί, ήταν καλοί παίχτες. Το μεγάλο ρίσκο ήταν το κόστος επειδή η δισκογραφική εταιρεία δεν μου είχε δώσει αρκετά χρήματα για να κάνω την ηχογράφηση και τις συναυλίες. Έτσι, πήρα ένα τεράστιο δάνειο με ενέχυρο το σπίτι μου και ο,τιδήποτε είχα. Στην πραγματικότητα, αν είχε αποτύχει, σίγουρα θα είχα χρεοκοπήσει.

 

Πόσο συναισθηματικό ήταν να παίζετε το “Life on Mars?” στο BBC Radio 2 την ημέρα που πέθανε ο David Bowie;

Δεν ήταν δύσκολο, για τον απλό λόγο ότι δεν ήταν προγραμματισμένο. Ο σπουδαίος φίλος μου, ο Simon Mayo, του οποίου ήταν η εκπομπή, πήγα εκεί και μίλησα για τον David. Δεν αναφέρθηκε ότι θα έπαιζα ο,τιδήποτε. Στη συνέχεια, κυριολεκτικά 10 λεπτά πριν τελειώσει η ραδιοφωνική του εκπομπή, μου είπε εκτός αέρα, είχε μια ιδέα να προτείνει: «Γιατί δεν παίζεις live το “Life on Mars?” για να κλείσουμε την εκπομπή;» Είπα: «Ωω!» και είπε: «Πήγαινε στο διπλανό studio, το πιάνο είναι εκεί». Έτσι, όταν μπήκα και κάθισα, δεν είχα χρόνο να το σκεφτώ. Νομίζω ότι αν είχα μια μέρα να το σκεφτώ, αν έλεγαν: «Ω, θα το έπαιζες live;» Νομίζω ότι θα ήμουν πάρα πολύ ανήσυχος ότι δεν θα πήγαινε καλά. Ο David ήταν τόσο καλός φίλος που θα ήταν καταστροφή και όχι φόρος τιμής. Αλλά επειδή δεν το ‘ξερα, όταν έπαιξα ήταν απλώς κάτι στιγμιαίο. Τις περισσότερες φορές, σκέφτομαι εικόνες όταν κλείνω τα μάτια μου ενώ παίζω, και έκλεισα τα μάτια μου πολύ και γύρισα πίσω και θυμήθηκα την εποχή που ο David μου το έπαιξε για πρώτη φορά στην κιθάρα του. Έτσι, αυτός βρισκόταν μαζί μου με πολλούς τρόπους όταν το έπαιξα. Αλλά πρέπει να πω, ήταν πολύ συναισθηματικό.

 

Έχετε αναμνήσεις από τις ηχογραφήσεις του “Space Oddity” (1969) με τον David Bowie;

Ναι, τις θυμάμαι καλά γιατί μου ζητήθηκε να πάω και να παίξω το mellotron, το οποίο είναι περίεργο όργανο και πολύ δύσκολο να κουρδιστεί και κατά κάποιον τρόπο είχα την φήμη ότι κατάφερνα να το κουρδίζω και να βγάζω το καλύτερο αποτέλεσμα απ’ αυτό. Έτσι, με κάλεσαν να το κάνω αυτό. Στην πραγματικότητα, μετά από αυτή την ηχογράφηση μου είπε ο David: «Άκουσα κάποιο από το παίξιμό μου στο Hammond. Θα ήθελες να έρθεις και να παίξεις κάποιο πιάνο για μένα;» Έτσι, το “Space Oddity” ξεκίνησε πραγματικά τη σχέση μου μαζί του.

 

Ποια είναι η γνώμη σας σήμερα για το “Tales from Topographic Oceans” (1973);

Έχω την ίδια γνώμη, δεν αλλάζει. Θέλω να πω, υπάρχουν πολλά πολύ καλά μέρη παιξίματος, υπάρχουν πολύ καλές μελωδίες και κομμάτια, αλλά υπάρχουν πολλά σ’ αυτό, που δεν νομίζω ότι είναι πολύ καλά. Ο λόγος είναι ότι επειδή όταν αρχικά γράψαμε τα κομμάτια -νομίζω ότι ένα ήταν 14 λεπτά, ένα ήταν 8, ένα ήταν 17 και ήταν πάρα πολλά για ένα album, αλλά από την άλλη μεριά, δεν ήταν αρκετά για ένα διπλό album. Έτσι, είτε έπρεπε να τα κόψουμε και να κάνουμε ένα μονό album είτε να τα επεκτείνουμε για να κάνουμε ένα διπλό album. Χρειαζόμασταν περίπου 13 λεπτά μουσικής και δεν τα είχαμε. Πολλά δημιουργήθηκαν στο studio και δεν μου άρεσε αυτό. Οι Yes ήταν πάντα οι καλύτεροι όταν σκέφτονταν τη μουσική που δημιουργούσαν. Έτσι, για μένα υπήρχαν πολλές σάλτσες που δεν δούλεψαν. Η αλήθεια του πράγματος είναι -και μίλησα γι’ αυτό χρόνια αργότερα με τον Chris (σ.σ: Squire -μπάσο) και τον Jon (σ.σ: Anderson -φωνητικά) και οι δύο συμφώνησαν- ότι εάν το CD ήταν διαθέσιμο τότε, δεν θα υπήρχε πρόβλημα. Επειδή θα μπορούσαμε να τα έχουμε όλα σ’ ένα CD, έτσι όπως είχαν γραφτεί αρχικά. Στην πραγματικότητα, ο Jon κι εγώ είπαμε ότι θα ήταν υπέροχο να πάρουμε στα χέρια μας τις ηχογραφήσεις και να δούμε αν θυμόμασταν και να τα επαναφέραμε στην μορφή που γράφτηκαν αρχικά. Όπως είπα, υπάρχουν μερικές καλές μελωδίες, μερικά καλά τραγούδια, υπάρχει κάποιο καλό παίξιμο, αλλά για μένα υπάρχουν και πολλά που απλώς προστέθηκαν για να γεμίσουν το χρόνο.

 

Τι σημαίνει για σας η είσοδος των Yes στο Rock and Roll Hall of Fame το 2017;

Ήμουν πολύ περήφανος που συμμετείχα στους Yes, που μπήκα στο Rock and Roll Hall of Fame. Η μόνη μου θλίψη είναι ότι οι Yes αισθάνομαι ότι θα ‘πρεπε να είχαν μπει πολλά χρόνια νωρίτερα, γιατί ήταν τραγωδία που ο Chris δεν ήταν ζωντανός, ως ιδρυτικό μέλος. Θα ήταν τόσο περήφανος. Νομίζω ότι είναι το μόνο λάθος που κάνουν στο Rock and Roll Hall of Fame: Κάποιες φορές βάζουν τα συγκροτήματα μέσα πολύ αργά. Το έκαναν με τους Deep Purple και ο Jon Lord (πλήκτρα) δεν είναι πια μαζί μας. Το έκαναν με τους Who: Δεν ήταν ο John Entwistle (μπάσο) ή ο Keith Moon (drums). Μερικές φορές, ξέρεις αν ένα συγκρότημα πρόκειται να μπει και νομίζω ότι πρέπει να προσπαθήσουν να βάλουν μερικά από αυτά λίγο νωρίτερα, όχι όταν είναι όλοι στα 70 και τα 80 τους.

 

Είμαι τεράστιος οπαδός των Strawbs και θεωρώ την live εκτέλεση του “Where Is This Dream of Your Youth” (από το “Just a Collection of Antiques and Curios” -1970) απολύτως θαυμάσια. Πιστεύετε ότι οι Strawbs θα ‘πρεπε να είχαν λάβει μεγαλύτερη αναγνώριση για τη μουσική τους;

Νομίζω ότι οι Strawbs θα ‘πρεπε να έχουν πολύ μεγαλύτερη αναγνώριση γι’ αυτά που έχουν κάνει. Ο Dave Cousins (σ.σ: φωνητικά, κιθάρα) είναι ένας από τους καλύτερους στιχουργούς που έχουν υπάρξει ποτέ. Γράφει από την καρδιά, έχει υπέροχες ιδέες για την μουσική και τα τραγούδια. Νομίζω ότι το συγκρότημα ήταν αρκετά μοναδικό όταν κάναμε το live στο Queen Elizabeth Hall (σ.σ: το “Just a Collection of Antiques and Curios”) επειδή είχαμε κρουστά με τον Richard Hudson, αλλά δεν είχαμε drums. Δεν θέλαμε drums στον ήχο, θέλαμε να είμαστε λίγο διαφορετικοί. Λοιπόν αυτός είχε μια τεράστια συλλογή από κρουστά όργανα. Ο John Ford (μπάσο), ο τρόπος που έπαιζε μας έδινε τόσο μια μπότα όσο και ένα μπάσο και ο Tony Hooper (φωνητικά, ακουστική κιθάρα) συνεργάστηκε υπέροχα με τον Dave Cousins. Συνεργάστηκαν τόσο καλά μαζί και οι φωνητικές αρμονίες τους ήταν τόσο καλές. Ήταν υπέροχο συγκρότημα και άξιζε πολύ μεγαλύτερη αναγνώριση απ’ αυτή που είχε. Ευτυχώς, συνεχίζουν, κάτι που είναι υπέροχο. Ξέρω, παίζουν ως trio (σ.σ: Acoustic Strawbs), έχουν τους Dave Lambert (κιθάρα, φωνητικά), Chas Cronk (μπάσο, φωνητικά) και Dave Cousins. Επίσης μερικές φορές παίζουν ως συγκρότημα και έχουν τον Tony Fernandez στα drums. Αλλά νομίζω ότι ο κλασικός ήχος των Strawbs για μένα ήταν τότε που ο Richard Hudson έπαιζε κρουστά και όχι drums.

 

Πώς έτυχε να παίξετε στο τραγούδι “Sabbra Cadabra” από το album “Sabbath Bloody Sabbath” (1973) των Black Sabbath;

Είμαι πολύ καλός φίλος με όλα τα παιδιά στους Black Sabbath. Είμαι μέχρι τώρα. Είμαστε ακόμα πολύ καλοί φίλοι. Το πράγμα είναι ότι ηχογραφούσαν σε ένα studio κοντά σε μας, όταν ήμουν με τους Yes και ηχογραφούσαμε. Κουβέντιαζα με τον Ozzy και τον Tony Iommi και είπαν: «Κοίτα, έχουμε γράψει κάποια synths μέρη, αρκετά ανήκουστo για heavy metal συγκρότημα, θα ερχόσουν να τα παίξεις για μας;» Είπα: «Ναι». Πήγα εκεί εκείνο το βράδυ περίπου τα μεσάνυχτα, 1 η ώρα το πρωί και έπαιξα τα μέρη και ήταν πολύ διασκεδαστικό. Ένιωθα πολύ περήφανος που έπαιξα και από τότε παραμένουμε πολύ καλοί φίλοι. Ο Ozzy τραγούδησε σ’ ένα κομμάτι μου, τραγούδησε το “Buried Alive” στο album “Return to the Centre of the Earth” (1997) κι εγώ έκανα το album του “Ozzmosis” (1995), το οποίο νομίζω ότι είναι φανταστικό album. Ναι, είναι πάντα υπέροχο να παίζεις με φίλους για τους οποίους έχεις μεγάλο σεβασμό.

 

Πιστεύετε ότι ήταν ανούσια η κόντρα ανάμεσα στους progressive rock οπαδούς για το ποιος ήταν καλύτερος πληκτράς: εσείς ή ο Keith Emerson ;

Ο Κeith κι εγώ πάντα πιστεύαμε ότι ήταν πολύ αστείο, γιατί είμαστε τόσο διαφορετικοί. Θέλω να πω, είναι σαν να ρωτάς ποιος είναι καλύτερος: ο τερματοφύλακας ή ο σέντερ φορ; Ήμασταν εντελώς διαφορετικοί. Ο Keith είχε πολύ περισσότερο ένα jazz στυλ. Μπορώ να ακούσω πολύ περισσότερη jazz στον τρόπο που δούλευε και έπαιζε και εγώ είχα περισσότερο μια Ανατολικοευρωπαϊκή κλασσική φύση στον τρόπο που δούλευα και έπαιζα. Ήμασταν τόσο διαφορετικοί. Ο Keith κι εγώ ήμασταν πάρα πολύ καλοί φίλοι και ποτέ δεν μας απασχολούσαν αυτά τα άτομα που ήθελαν να πουν: «Προτιμώ τον Keith από τον Rick» ή «Προτιμώ τον Rick από τον Keith». Αυτό είναι εντάξει, καθώς ο καθένας έχει την προτίμησή του. Είναι ακριβώς όπως το φαγητό: Κάποιος προτιμά ένα κοτόπουλο από ένα κάρυ. Αυτό δεν κάνει το ένα καλύτερο από το άλλο. Όπως είπα, ήταν κάτι που βρίσκαμε διασκεδαστικό. Είχαμε προγραμματίσει να κάνουμε μαζί ένα album για το οποίο είχαμε κάποιες υπέροχες ιδέες, αλλά δυστυχώς ο Keith με τα προβλήματα που είχε με τα χέρια του, ήταν σε θέση να παίζει όλο και λιγότερο όσο περνούσαν τα χρόνια. Έτσι, στο τέλος έπρεπε να εγκαταλείψουμε την ιδέα που ήταν μεγάλο κρίμα. Είχαμε ολόκληρα σχέδια να περιοδεύσουμε μαζί. Θα είχε πολύ πλάκα.

 

Ήταν ενδιαφέρουσα εμπειρία να συναντήσετε τον Φιντέλ Κάστρο (Fidel Castro) στην Κούβα;

Ήταν μια φανταστική εμπειρία! Έχει ενδιαφέρον αυτό που μου έλεγε πάντα ο αείμνηστος πατέρας μου που πέθανε πριν από 45 ολόκληρα χρόνια, να κρίνω τα πράγματα από προσωπική εμπειρία. Αν κάποιος έλεγε: «Ω, αυτό το συγκεκριμένο άτομο είναι κακό» ο πατέρας μου έλεγε πάντα: «Τον γνώρισες;» και έλεγαν: «Ω όχι, αλλά έχω διαβάσει γι’αυτόν». Ο πατέρας μου έλεγε: «Λοιπόν, να σχηματίσεις άποψη όταν τον γνωρίσεις». Έτσι, έχω διαβάσει πολλά για τον Φιντέλ Κάστρο και πήγα εκεί πέρα, ήμουν το πρώτο μεγάλο Δυτικό συγκρότημα που έπαιξε εκεί. Πήγα με την άδειά του. Κατάφερα να τον συναντήσω και πήγα σε μια από τις ομιλίες του. Η πολιτική του είναι τελείως αντίθετη από τη δική μου, αλλά κατάλαβα κάθε πράγμα που έκανε και γιατί προσπαθούσε να το κάνει. Καθίσαμε με τον μεταφραστή του. Μιλήσαμε για πολύ ώρα και ήταν ενδιαφέρον γιατί ήταν πολύ φανερή η ποσότητα των ψεμάτων που λέγονταν για τα πράγματα εκεί πέρα και ήταν μεγάλο κρίμα. Θέλω να πω, είχαν αποκοπεί από μεγάλο μέρος του Δυτικού κόσμου όσον αφορά τις εισαγωγές που χρειάζονταν. Εκβιάστηκαν από πολλές απόψεις και ο Κάστρο ήταν δυνατό άτομο και δεν ήθελε να εκβιάζεται. Ήθελε να κάνει το καλύτερο που μπορούσε κάτω από αυτές τις συνθήκες, αλλά ο Δυτικός κόσμος δεν βοήθησε την Κούβα, που νομίζω ότι η Κούβα θα ήταν ένα αρκετά διαφορετικό μέρος. Αλλά η ιστορία τελικά θα αρχίσει να λέει την αλήθεια. Θέλω να πω, ο Κόλπος των Χοίρων (σ.σ: η εισβολή -1961) διαψευδόταν για πολλά χρόνια και μετά ξαφνικά «Ω!» Ήταν ο Δυτικός κόσμος που έλεγε ψέματα και όχι η Κούβα, αλλά πέρασα υπέροχα εκεί. Γνώρισα μερικούς υπέροχους ανθρώπους, γνώρισα μερικούς απίστευτους μουσικούς. Θα ήθελα πάρα πολύ να επιστρέψω.

 

Θα μπορούσατε να φανταστείτε τα albums των Yes χωρίς τις εικόνες του Roger Dean;

Όχι. Στην πραγματικότητα, νομίζω ότι είναι πολύ αστείο ότι τα albums που τείνουν να θυμούνται περισσότερο οι οπαδοί των Yes, είναι αυτά στα οποία έκανε το εξώφυλλο ο Roger. Έχει κάνει και μερικά εξώφυλλα για μένα. Είναι αναμφίβολα το εικαστικό έκτο μέλος των Yes. Δεν υπάρχει αμφιβολία όσον αφορά αυτόν.

 

Είστε αισιόδοξος για το μέλλον του progressive rock;

Είμαι πολύ σίγουρος για το μέλλον του progressive rock γιατί προφανώς δεν θα φτάσει ποτέ στα ύψη που έφτασε στις αρχές της δεκαετίας του ‘70 όταν ήταν σχεδόν η κυρίαρχη μουσική, αλλά σίγουρα αναπτύσσεται συνεχώς. Αυτό που είναι ενθαρρυντικό είναι ότι υπάρχουν τόσοι πολλοί νεαροί μουσικοί που παίζουν progressive rock, όλα τα διάφορα είδη. Αυτό είναι πραγματικά ενθαρρυντικό. Και οι μουσικοί του που θέλουν να πιέζουν τον εαυτό τους όσο πιο δυνατά μπορούν και αυτό είναι φανταστικό. Αυτό μπορεί να προσφέρει το prog rock: Μουσικούς. Είναι ένα είδος μουσικής όταν οι άνθρωποι μπορούν πραγματικά να δοκιμάζουν και να πειραματίζονται και να πιέζουν τον εαυτό τους.

 

Θυμάστε τη συναυλία στην Αθήνα το 1997 με τον Mick Taylor (κιθάρα) των Rolling Stones;

Την θυμάμαι πολύ καλά (γέλια). Ήταν ένας όμορφος χώρος (σ.σ: Θέατρο Λυκαβηττού). Πραγματικά είχε πλάκα. Ήταν ένας φίλος μου που ήταν manager του Mick Taylor εκείνη την εποχή και μου τηλεφώνησε και είπε: «Θα ‘θελες να έρθεις στην Αθήνα και να γίνεις μέλος του συγκροτήματος;» Έφτιαχνε ένα συγκρότημα για να κάνει μια συναυλία. Είπα: «Θα το λάτρευα. Ακούγεται πολύ διασκεδαστικό». Ήρθα στην Αθήνα και είχαμε μια πρόβα κλεισμένη για την προηγούμενη μέρα. Όλοι συναντηθήκαμε στο λόμπι του ξενοδοχείου για να πάμε στην πρόβα και ο Mick κατέβηκε και είπε: «Εντάξει, εδώ είναι η λίστα των κομματιών που θέλω να παίξω». Όλοι εκστομίσαμε: «Εντάξει». Είπε: «Τα γνωρίζετε όλοι;» Είπαμε: «Ναι, τα ξέρουμε τα κομμάτια». Είπε: «Εντάξει, ωραία. Τα λέμε αύριο» και αυτή ήταν η πρόβα. Δεν παίξαμε ποτέ ούτε μια νότα (γέλια). Πήγαμε στο συναυλιακό χώρο και θυμάμαι ότι πήγαινα με τον Snowy White (σ.σ: Thin Lizzy, Roger Waters -κιθάρα). Τον ρώτησα: «Ξέρεις τους τόνους;» Ο Snowy έπαιζε αρκετά με τον Mick, οπότε βρήκαμε μερικούς από τους τόνους και δουλέψαμε στο πώς επρόκειτο να το κάνουμε. Κυριολεκτικά απλώς παίξαμε live και στην πραγματικότητα ήταν πολύ διασκεδαστικό, γιατί πραγματικά όλοι το απολαύσαμε.

 

Ένα τεράστιο «ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ» στον κύριο Rick Wakeman για τον χρόνο του.

Official Rick Wakeman website: https://www.rwcc.com/

Official Rick Wakeman Facebook page: https://www.facebook.com/RickWakemanMusic

Official Rick Wakeman Twitter page: https://twitter.com/GrumpyOldRick

Αφήστε το σχόλιό σας